{"id":2449,"date":"2026-10-09T00:05:10","date_gmt":"2026-10-08T20:05:10","guid":{"rendered":"https:\/\/imza.info\/?p=2449"},"modified":"2026-10-09T00:06:13","modified_gmt":"2026-10-08T20:06:13","slug":"uygur-edebiyyatinin-boyuk-sesi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/imza.info\/?p=2449","title":{"rendered":"UY\u011eUR \u018fD\u018fB\u0130YYATININ B\u00d6Y\u00dcK S\u018fS\u0130"},"content":{"rendered":"<p>Abdurehim \u00d6tk\u00fcr (1923\u20131995) XX \u0259sr uy\u011fur \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131n tan\u0131nm\u0131\u015f \u015fair,\u00a0 yaz\u0131\u00e7\u0131 v\u0259 t\u0259dqiqat\u00e7\u0131lar\u0131ndan biridir. Onun yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131nda uy\u011fur xalq\u0131n\u0131n tarixi, milli yadda\u015f\u0131, azadl\u0131q arzusu, insan taleyi v\u0259 m\u0259n\u0259vi d\u0259y\u0259rl\u0259ri m\u00fch\u00fcm yer tutur.<\/p>\n<p>\u00d6tk\u00fcr\u00fcn yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131nda tarix x\u00fcsusi \u0259h\u0259miyy\u0259t da\u015f\u0131y\u0131r. O, ke\u00e7mi\u015fi yaln\u0131z tarixi hadis\u0259l\u0259rin t\u0259sviri kimi deyil, xalq\u0131n yadda\u015f\u0131n\u0131 v\u0259 kimliyini anlama\u011f\u0131n vasit\u0259si kimi t\u0259qdim edirdi. Bu bax\u0131mdan onun \u0259s\u0259rl\u0259rind\u0259 tarixl\u0259 m\u00fcasirlik aras\u0131nda \u0259laq\u0259 \u0259sas x\u0259ttl\u0259rd\u0259n birin\u0259 \u00e7evrilir.<\/p>\n<p>\u015eairin \u201c\u0130z\u201d v\u0259 \u201cOy\u011fan\u011fan Zemin\u201d (Oyanan torpaq) kimi \u0259s\u0259rl\u0259ri uy\u011fur \u0259d\u0259biyyat\u0131nda x\u00fcsusi yer tutur. Onun poeziyas\u0131nda v\u0259t\u0259n, xalq, azadl\u0131q v\u0259 insan\u0131n m\u0259n\u0259vi m\u00fcbariz\u0259si kimi m\u00f6vzular \u00f6n plana \u00e7\u0131x\u0131r.<\/p>\n<p>Abdurehim \u00d6tk\u00fcr yaln\u0131z \u015fair v\u0259 yaz\u0131\u00e7\u0131 deyil, h\u0259m d\u0259 uy\u011fur tarixini v\u0259 m\u0259d\u0259niyy\u0259tini ara\u015fd\u0131ran alim kimi tan\u0131n\u0131rd\u0131. O, klassik uy\u011fur \u0259d\u0259bi irsinin \u00f6yr\u0259nilm\u0259sin\u0259 d\u0259 t\u00f6hf\u0259 verib.<\/p>\n<p>\u00d6tk\u00fcr\u00fcn yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 f\u0259rql\u0259ndir\u0259n \u0259sas x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259rd\u0259n biri \u0259d\u0259bi s\u00f6zl\u0259 tarixi yadda\u015f\u0131 birl\u0259\u015fdirm\u0259sidir. Onun \u0259s\u0259rl\u0259rind\u0259 ke\u00e7mi\u015f\u0259 m\u00fcraci\u0259t, \u0259slind\u0259, insan\u0131n \u00f6z kimliyini v\u0259 m\u0259n\u0259vi k\u00f6kl\u0259rini axtarmas\u0131 kimi g\u00f6r\u00fcn\u00fcr.<\/p>\n<p>Bu g\u00fcn Abdurehim \u00d6tk\u00fcr XX \u0259sr uy\u011fur \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131n m\u00fch\u00fcm simalar\u0131ndan biri kimi xat\u0131rlan\u0131r. Onun \u0259s\u0259rl\u0259ri uy\u011fur \u0259d\u0259bi yadda\u015f\u0131nda tarix, kimlik v\u0259 insan taleyi haqq\u0131nda d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259nin m\u00fch\u00fcm n\u00fcmun\u0259l\u0259rind\u0259n say\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p>imza.info<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Abdurehim \u00d6tk\u00fcr (1923\u20131995) XX \u0259sr uy\u011fur \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131n tan\u0131nm\u0131\u015f \u015fair,\u00a0 yaz\u0131\u00e7\u0131 v\u0259 t\u0259dqiqat\u00e7\u0131lar\u0131ndan biridir. Onun yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131nda uy\u011fur xalq\u0131n\u0131n tarixi, milli yadda\u015f\u0131, azadl\u0131q arzusu, insan taleyi v\u0259 m\u0259n\u0259vi d\u0259y\u0259rl\u0259ri m\u00fch\u00fcm yer tutur. \u00d6tk\u00fcr\u00fcn yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131nda tarix x\u00fcsusi \u0259h\u0259miyy\u0259t da\u015f\u0131y\u0131r. O, ke\u00e7mi\u015fi yaln\u0131z tarixi hadis\u0259l\u0259rin t\u0259sviri kimi deyil, xalq\u0131n yadda\u015f\u0131n\u0131 v\u0259 kimliyini anlama\u011f\u0131n vasit\u0259si kimi t\u0259qdim edirdi. Bu bax\u0131mdan [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":2450,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[44,45,36,46,1],"tags":[],"class_list":["post-2449","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-dunya","category-edbiyyat","category-manset","category-mdniyyt","category-son-xbrlr"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/imza.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2449","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/imza.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/imza.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/imza.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/imza.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=2449"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/imza.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2449\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2453,"href":"https:\/\/imza.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2449\/revisions\/2453"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/imza.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/2450"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/imza.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2449"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/imza.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=2449"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/imza.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=2449"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}