{"id":2299,"date":"2026-07-19T13:47:12","date_gmt":"2026-07-19T09:47:12","guid":{"rendered":"https:\/\/imza.info\/?p=2299"},"modified":"2026-07-20T13:58:42","modified_gmt":"2026-07-20T09:58:42","slug":"huseyn-cavid-kim-deyildir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/imza.info\/?p=2299","title":{"rendered":"H\u00fcseyn Cavid kim deyildir"},"content":{"rendered":"<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Ey dadi-bidad dan\u0259nd\u0259-d\u0259han d\u0259rvi\u015f&#8230;<\/p>\n<p>Derl\u0259r,<\/p>\n<p>Unudulmaqdan \u00f6t\u0259ri t\u00f6r\u0259n ke\u00e7ir\u0259n oxucu,<\/p>\n<p>M\u0259n\u0259 el\u0259 g\u0259lir ki, m\u00f6vcud \u015f\u0259rait \u201ckontrolunda, \u201cn\u0259zar\u0259tind\u0259\u201d \u00a0H.Cavidin kimliyinin a\u00e7\u0131qlanmas\u0131 \u00f6n\u0259mlidir. Ancaq bu kimlik a\u00e7\u0131ql\u0131\u011fa qovu\u015fark\u0259n \u00f6yr\u0259\u015fdiyimiz yolla getm\u0259d\u0259n bir az f\u0259rqli v\u0259 t\u0259rs bucaq alt\u0131ndan cavabland\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259, \u015fairin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 d\u00f6n\u0259m v\u0259 sistem, tarix olduqca \u00f6n\u0259m k\u0259sb edir. M\u0259s\u0259l\u0259n, sual vers\u0259k ki, H.Cavid kimdir? Yaxud sual edils\u0259 ki, H.Cavid kim olmay\u0131b, kim deyildir? M\u0259nc\u0259, Cavid b\u0259y \u00f6nc\u0259likl\u0259 \u00fc\u00e7 d\u00f6vr\u00fc ya\u015fam\u0131\u015f, hiss etmi\u015f bir d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrd\u00fcr: Az\u0259rbaycan Xalq C\u00fcmhuriyy\u0259ti d\u00f6n\u0259mind\u0259n \u0259vv\u0259lki \u00e7arl\u0131q rusiyas\u0131 d\u00f6n\u0259mi, Az\u0259rbaycan Xalq C\u00fcmhuriyy\u0259tind\u0259n sonrak\u0131 rus-sovet d\u00f6vr\u00fc v\u0259 iki illik Az\u0259rbaycan Xalq C\u00fcmhuriyy\u0259ti d\u00f6vr\u00fcn\u00fcn azadl\u0131\u011f\u0131na ilahi q\u0259d\u0259rl\u0259 ba\u011flanm\u0131\u015fl\u0131\u011f\u0131na s\u0131\u011fmayan inanac\u0131, idrak\u0131 v\u0259 \u00a0iman\u0131 dan\u0131lmazd\u0131r.<\/p>\n<p>H.Cavidin \u201ckim olmad\u0131\u011f\u0131\u201dn\u0131 anlamaq \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259g\u0259r des\u0259k ki, o, S.Vur\u011fun, M.M\u00fc\u015ffiq, S.R\u00fcst\u0259m, M.Rahim, S.R\u0259himov, \u018f. V\u0259liyev deyildi, cavab\u0131 da d\u00fczg\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131 kimi, do\u011fru anla\u015f\u0131lmaz, bu yana\u015fma qar\u015f\u0131m\u0131zdak\u0131 sual\u0131n anla\u015f\u0131lma qay\u0259sini idrak d\u0131\u015f\u0131 saxlayar. \u018flb\u0259tt\u0259 ki, Cavid &#8220;26-lar\u201d\u0131, &#8220;Leninin kitab\u0131&#8221;n\u0131, &#8220;T\u0259brizim&#8221;, &#8220;Leninqrad g\u00f6yl\u0259rind\u0259&#8221; tipli m\u0259tnl\u0259ri yazmaz v\u0259 yazmaqda he\u00e7 bir istedad v\u0259 ustal\u0131q n\u00fcmayi\u015f etdir\u0259 bilm\u0259zdi. Ancaq Cavid \u0259f\u0259ndinin ger\u00e7\u0259k kimliyini bir az da yax\u0131ndan anlamaq bax\u0131m\u0131ndan bel\u0259 bir yana\u015fman\u0131 g\u00f6z ard\u0131 etm\u0259m\u0259k g\u0259r\u0259kir: m\u0259s\u0259l\u0259n, g\u00f6r\u0259s\u0259n S.Vur\u011fun, M. M\u00fc\u015ffiq, S. R\u0259himov, S. R\u00fcst\u0259m, M. Rahim &#8220;Topal Teymur&#8221;, &#8220;Pey\u011f\u0259mb\u0259r&#8221;, &#8220;\u015eeyx S\u0259nan&#8221;, &#8220;\u0130blis&#8221; \u0259s\u0259rl\u0259rini v\u0259 bu tipli f\u0259rqli estetik, \u0259d\u0259bi-b\u0259dii, poetik t\u0259f\u0259kk\u00fcr\u00fc ehtiva ed\u0259n m\u0259tnl\u0259ri yazard\u0131lar? Demir\u0259m ki, yaza bilm\u0259zdil\u0259r, b\u0259lk\u0259 d\u0259 yazma\u011f\u0131 bacarard\u0131lar, ancaq yazard\u0131larm\u0131, bu m\u0259nim \u00fc\u00e7\u00fcn sual alt\u0131nda qalan, h\u0259l\u0259 d\u0259 bu istiqam\u0259td\u0259 \u015f\u00fcbh\u0259l\u0259rimi da\u011f\u0131tmayan \u0259d\u0259bi h\u0259y\u0259canlar\u0131mdand\u0131r.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Derl\u0259r,<\/p>\n<p>Yediyini dem\u0259s\u0259, sakitl\u0259\u015fm\u0259y\u0259n unudulmu\u015f oxucu,<\/p>\n<p>Yuxar\u0131da g\u00f6st\u0259rdiyim arqumentl\u0259rin ard\u0131nca, Cavidin yazaca\u011f\u0131 h\u0259r hans\u0131 bir \u0259s\u0259rd\u0259n dolay\u0131 Lenin, Stalin \u00f6d\u00fcl\u00fc, xalq \u015fairi ad\u0131, partiya v\u0259 d\u00f6vl\u0259tin qiym\u0259tl\u0259ndirdiyi d\u0259y\u0259rl\u0259ndirm\u0259 (m\u00fckafat-ad) il\u0259 t\u0259ltif edil\u0259c\u0259yini\u00a0 t\u0259s\u0259vv\u00fcr ed\u0259 bilmir\u0259m. Olsun, bu arqumentl\u0259r zahiri v\u0259 ke\u00e7ici xarakter da\u015f\u0131ma \u00f6z\u0259lliyini h\u0259l\u0259 d\u0259 qoruyur. Ancaq Cavidin \u201ckim olmad\u0131\u011f\u0131\u201d (b\u0259lk\u0259 d\u0259 \u201ckiml\u0259r\u201d) \u00fcz\u0259rin\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcnm\u0259yim bu zahiri v\u0259 g\u00fcnd\u0259mi z\u0259bt ed\u0259n, k\u00fctl\u0259 emosiyas\u0131n\u0131 \u015fadland\u0131ran, sevindir\u0259n t\u0259\u0259ss\u00fcratdan uzaq bir s\u0259b\u0259bl\u0259 yayq\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259 alq\u0131lay\u0131\u015f\u0131na g\u00f6z a\u00e7d\u0131rmadan, imkan verm\u0259d\u0259n aristokrat &#8211; elit \u0259da t\u0259may\u00fcll\u00fc h\u0259yati qaydalar\u0131 inanc-d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259 m\u00fcst\u0259visind\u0259 h\u00f6km\u0259 dayatmas\u0131, ehkam\u0131n \u00f6hd\u0259sin\u0259 buraxmas\u0131 kimi bir inc\u0259likl\u0259 m\u0259ni tan\u0131\u015f edir. Do\u011frudur, bu sual: \u201cH.Cavid kim deyil\u201d, \u201cCavid kim deyil ki?\u201d sual\u0131n\u0131 da diksiya v\u0259 intonasiyam\u0131za \u0259lav\u0259 etm\u0259k olduqca sak\u0131ncal\u0131, t\u0259hl\u00fck\u0259li v\u0259 \u0259xlaq d\u0131\u015f\u0131 bir m\u00fc\u015fahid\u0259 olaraq anla\u015f\u0131lar. \u201c\u018fxlaq d\u0131\u015f\u0131\u201d ona g\u00f6r\u0259 yazd\u0131m ki, Cavid t\u0259kl\u0259r -se\u00e7ilmi\u015fl\u0259r \u00fcz\u0259rind\u0259n \u00fcst\u00fcnl\u00fcy\u00fcn\u00fc v\u0259 \u00f6n\u0259mini kimlik-m\u0259d\u0259niyy\u0259t x\u0259zin\u0259sin\u0259 qazand\u0131rm\u0131\u015f, sahib oldu\u011fu, m\u0259suliyy\u0259tiniu m\u0259nims\u0259diyi inanc sisteminin \u0259b\u0259di hakimiyy\u0259tin\u0259 tan\u0131tm\u0131\u015fd\u0131r. Yoxsa ki, Cavidin k\u00fctl\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259-\u0259xlaq yax\u0131nla\u015fmas\u0131n\u0131n m\u00fcbariz\u0259sini aparm\u0131\u015f, sava\u015f\u0131n\u0131 vermi\u015f, z\u0259f\u0259rini qazanm\u0131\u015f bir etnos-m\u0259d\u0259niyy\u0259t s\u0259lt\u0259n\u0259tin\u0259 f\u00fcrs\u0259t tan\u0131m\u0131\u015f s\u0259xav\u0259tiyl\u0259 m\u00fcst\u0259sna m\u0259suliyy\u0259tinin f\u0259rqind\u0259y\u0259m. Bu m\u00fcst\u0259sna m\u0259suliyy\u0259tin elitarl\u0131q t\u0259bi\u0259ti etibar\u0131 il\u0259 k\u00fctl\u0259vi d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259 d\u00fcnya duyumunun xalq-mill\u0259t-etnos-m\u0259d\u0259niyy\u0259tl\u0259 nec\u0259 mayalan\u0131b b\u0259sl\u0259ndiyini g\u00f6rm\u0259d\u0259n, 100 il \u00f6nc\u0259ki bir m\u0259n\u0259vi-poetik d\u0259y\u0259ri bu g\u00fcn\u00fcn ZAMANCAZ\u0130B\u018fL\u0130 m\u00fchakim\u0259sin\u0259 t\u0259slim etm\u0259k d\u00fczg\u00fcn say\u0131lmaz.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Derl\u0259r,<\/p>\n<p>Unudulma\u011f\u0131n faturas\u0131n\u0131 g\u0259l\u0259c\u0259y\u0259 k\u0259s\u0259n hesabdar-kitabdar oxucu,<\/p>\n<p>Madam ki, Cavid adl\u0131 bir \u015fairin Az\u0259rbaycan dilinin b\u00fct\u00fcn imkanlar\u0131, verimliliyind\u0259 &#8220;kim deyil&#8221; sual\u0131yla mahiyy\u0259tc\u0259 m\u0259na d\u00fcnyas\u0131nda sirrini-sehrini \u00e7\u00f6zm\u0259k, dir\u0259ncini he\u00e7 bir m\u0259caz, epitet m\u0259rh\u0259mliyin\u0259, \u015fi\u015firtm\u0259 ekstaz\u0131na yol verm\u0259d\u0259n, \u00dcF\u00dcQ\u00dcM\u00dcZ\u018f z\u0259man\u0259t ver\u0259c\u0259yimiz hicr\u0259timizi zamandan d\u00f6vr\u0259, zamandan ideologiyaya, zamandan m\u0259d\u0259niyy\u0259t\u0259 yet\u0259c\u0259k q\u0259d\u0259r biliriks\u0259, onda Az\u0259rbaycan \u0259d\u0259biyyat\u0131nda t\u0259qdir etm\u0259k ist\u0259diyiniz m\u0259tnl\u0259rin alt\u0131na Cavidin imzas\u0131n\u0131 qoysan\u0131z, hans\u0131 estetik-f\u0259ls\u0259fi uy\u011funsuzlu\u011fun beyninizd\u0259 q\u0131cq\u0131rt\u0131-k\u00f6p verdiyini hiss ed\u0259rsiniz.<\/p>\n<p>Cavid, \u0259lb\u0259tt\u0259, Az\u0259rbaycan sovet dilind\u0259 bir c\u00fcml\u0259 d\u0259 olsun yazmad\u0131. M\u0259nc\u0259, el\u0259 \u0259sas sava\u015f v\u0259 \u0259ld\u0259 edil\u0259c\u0259k olumlu sonuc he\u00e7 bir mac\u0259ra aramadan burda-burdaca h\u0259ll olunur.<\/p>\n<p>Cavid \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259r\u0259b-fars s\u00f6zl\u00fcy\u00fcn\u00fcn t\u00fcrkc\u0259l\u0259\u015fmi\u015f qaydalar\u0131ndan daha \u00e7ox istifad\u0259 v\u0259 yerind\u0259, t\u0259yinat\u0131 \u00fczr\u0259 i\u015fl\u0259dilm\u0259 m\u0259har\u0259tini gizl\u0259tm\u0259di.<\/p>\n<p>Cavidin m\u0259tnl\u0259rind\u0259 ideya ucal\u0131\u011f\u0131n\u0131n \u00f6n\u0259m k\u0259sbind\u0259ki qutsall\u0131q hans\u0131 olayla, t\u0259svirl\u0259 ba\u015f verirs\u0259 versin, mahiyy\u0259ti ilahi qaynaql\u0131 b\u0259sl\u0259nm\u0259l\u0259rl\u0259 siql\u0259tini art\u0131rm\u0131\u015f, metafizik dayan\u0131\u015fmalarla anla\u015f\u0131lma g\u00fcc\u00fcn\u00fc azadl\u0131\u011fa dayal\u0131 energetik formuluyla gedil\u0259c\u0259k m\u00fcst\u0259sna yola \u00e7evirm\u0259yi bacarm\u0131\u015fd\u0131r.<\/p>\n<p>Cavidin bir \u015fair olaraq &#8220;kimdir&#8221;d\u0259n \u00e7ox, &#8220;kim deyildir&#8221; sual\u0131yla bizim \u00f6z h\u0259qiq\u0259timizl\u0259 izaha c\u0259lb edilm\u0259si, onun varl\u0131\u011f\u0131ndan qopan toparlanma, birg\u0259lik, b\u00fct\u00f6vl\u00fck m\u00fclk\u00fcnd\u0259n parampar\u00e7a, darmada\u011f\u0131n\u0131q bir toplum-\u00fcmm\u0259t h\u0259ddinin q\u0259tiyy\u0259n \u015f\u0259r\u0259 prim ver\u0259c\u0259k, iblis\u0259 m\u00fcnbit z\u0259min yaradacaq \u201c\u00f6t\u0259riliy\u0259\u201d d\u00f6n\u00fc\u015fm\u0259y\u0259c\u0259yind\u0259n \u0259minliyimizi etiraf edirik. \u00c7\u00fcnki \u00f6nc\u0259d\u0259n Cavid yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 m\u0259d\u0259niyy\u0259t eyhaml\u0131 \u015f\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131 sava\u015f aparaca\u011f\u0131n\u0131, y\u0259ni bu dir\u0259ni\u015fi s\u00fcrd\u00fcrd\u00fcy\u00fc \u0259xlaq\u0131n\u0131 b\u00fct\u00fcn \u00e7\u0131lpaql\u0131\u011f\u0131 il\u0259 ortaya qoymu\u015fdur.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Xan\u0259mir Telmano\u011flu<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&nbsp; Ey dadi-bidad dan\u0259nd\u0259-d\u0259han d\u0259rvi\u015f&#8230; Derl\u0259r, Unudulmaqdan \u00f6t\u0259ri t\u00f6r\u0259n ke\u00e7ir\u0259n oxucu, M\u0259n\u0259 el\u0259 g\u0259lir ki, m\u00f6vcud \u015f\u0259rait \u201ckontrolunda, \u201cn\u0259zar\u0259tind\u0259\u201d \u00a0H.Cavidin kimliyinin a\u00e7\u0131qlanmas\u0131 \u00f6n\u0259mlidir. Ancaq bu kimlik a\u00e7\u0131ql\u0131\u011fa qovu\u015fark\u0259n \u00f6yr\u0259\u015fdiyimiz yolla getm\u0259d\u0259n bir az f\u0259rqli v\u0259 t\u0259rs bucaq alt\u0131ndan cavabland\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259, \u015fairin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 d\u00f6n\u0259m v\u0259 sistem, tarix olduqca \u00f6n\u0259m k\u0259sb edir. M\u0259s\u0259l\u0259n, sual vers\u0259k [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":2056,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[46,43],"tags":[],"class_list":["post-2299","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-mdniyyt","category-kos"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/imza.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2299","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/imza.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/imza.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/imza.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/imza.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=2299"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/imza.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2299\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2302,"href":"https:\/\/imza.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2299\/revisions\/2302"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/imza.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/2056"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/imza.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2299"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/imza.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=2299"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/imza.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=2299"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}