{"id":2167,"date":"2026-06-12T15:56:46","date_gmt":"2026-06-12T11:56:46","guid":{"rendered":"https:\/\/imza.info\/?p=2167"},"modified":"2026-06-12T15:58:07","modified_gmt":"2026-06-12T11:58:07","slug":"elmin-serhedlerini-asan-dahilik","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/imza.info\/?p=2167","title":{"rendered":"ELM\u0130N S\u018fRH\u018fDL\u018fR\u0130N\u0130 A\u015eAN DAH\u0130L\u0130K"},"content":{"rendered":"<p>&nbsp;<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-2168\" src=\"https:\/\/imza.info\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/bhth.jpg\" alt=\"\" width=\"640\" height=\"480\" \/>XX \u0259srin \u0259n g\u00f6rk\u0259mli n\u0259z\u0259ri fizikl\u0259rind\u0259n biri hesab olunan M\u0259h\u0259mm\u0259d \u018fbd\u00fcs Salam yaln\u0131z Pakistan\u0131n deyil, b\u00fct\u00fcn \u0130slam d\u00fcnyas\u0131n\u0131n elm tarixind\u0259 x\u00fcsusi yer tutur. O, fundamental fizika sah\u0259sind\u0259 \u0259ld\u0259 etdiyi m\u00fch\u00fcm nailiyy\u0259tl\u0259rl\u0259 d\u00fcnya elmin\u0259 b\u00f6y\u00fck t\u00f6hf\u0259l\u0259r vermi\u015f v\u0259 1979-cu ild\u0259 Nobel M\u00fckafat\u0131na layiq g\u00f6r\u00fcl\u0259n ilk pakistanl\u0131 alim kimi tarix\u0259 d\u00fc\u015fm\u00fc\u015fd\u00fcr.<\/p>\n<p>1926-c\u0131 il yanvar\u0131n 29-da Britaniya Hindistan\u0131n\u0131n Canq \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 anadan olan \u018fbd\u00fcs Salam ki\u00e7ik ya\u015flar\u0131ndan qeyri-adi intellekti il\u0259 se\u00e7ilirdi. T\u0259hsil h\u0259yat\u0131nda g\u00f6st\u0259rdiyi y\u00fcks\u0259k n\u0259tic\u0259l\u0259r ona d\u00fcnyan\u0131n n\u00fcfuzlu ali t\u0259hsil m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259rind\u0259 t\u0259hsil almaq imkan\u0131 yaratd\u0131. Daha sonra o, n\u0259z\u0259ri fizika sah\u0259sind\u0259 ara\u015fd\u0131rmalar\u0131n\u0131 davam etdir\u0259r\u0259k beyn\u0259lxalq elmi ictimaiyy\u0259td\u0259 tan\u0131nma\u011fa ba\u015flad\u0131.<\/p>\n<p>\u018fbd\u00fcs Salam\u0131n \u0259n m\u00fch\u00fcm elmi nailiyy\u0259ti elektromaqnit v\u0259 z\u0259if n\u00fcv\u0259 qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 t\u0259sirl\u0259rinin vahid n\u0259z\u0259riyy\u0259sinin yarad\u0131lmas\u0131na verdiyi t\u00f6hf\u0259l\u0259rdir. Bu n\u0259z\u0259riyy\u0259 m\u00fcasir hiss\u0259cikl\u0259r fizikas\u0131n\u0131n \u0259sas\u0131n\u0131 t\u0259\u015fkil ed\u0259n Standart Modelin formala\u015fmas\u0131nda h\u0259lledici rol oynad\u0131. Alim bu istiqam\u0259td\u0259ki ara\u015fd\u0131rmalar\u0131na g\u00f6r\u0259 amerikal\u0131 fizikl\u0259r \u015eeldon Qla\u015fou v\u0259 Stiven Vaynberql\u0259 birlikd\u0259 1979-cu ild\u0259 Fizika \u00fczr\u0259 Nobel M\u00fckafat\u0131na layiq g\u00f6r\u00fcld\u00fc.<\/p>\n<p>Onun elmi f\u0259aliyy\u0259ti yaln\u0131z n\u0259z\u0259ri t\u0259dqiqatlarla m\u0259hdudla\u015fm\u0131rd\u0131. \u018fbd\u00fcs Salam inki\u015faf etm\u0259kd\u0259 olan \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 elmin v\u0259 t\u0259hsilin inki\u015faf\u0131na b\u00f6y\u00fck \u00f6n\u0259m verirdi. O, g\u0259nc aliml\u0259rin beyn\u0259lxalq elmi m\u00fchit\u0259 inteqrasiyas\u0131n\u0131 d\u0259st\u0259kl\u0259yir, x\u00fcsusil\u0259 Asiya, Afrika v\u0259 Yax\u0131n \u015e\u0259rq \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259n olan t\u0259dqiqat\u00e7\u0131lar\u0131n imkanlar\u0131n\u0131n geni\u015fl\u0259ndirilm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7al\u0131\u015f\u0131rd\u0131.<\/p>\n<p>Bu m\u0259qs\u0259dl\u0259 onun t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcs\u00fc il\u0259 \u0130taliyan\u0131n Triest \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 Beyn\u0259lxalq N\u0259z\u0259ri Fizika M\u0259rk\u0259zi yarad\u0131ld\u0131. M\u0259rk\u0259z q\u0131sa m\u00fcdd\u0259td\u0259 d\u00fcnyan\u0131n m\u00fcxt\u0259lif \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259n g\u0259l\u0259n aliml\u0259rin \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q platformas\u0131na \u00e7evrildi v\u0259 bu g\u00fcn d\u0259 beyn\u0259lxalq elm m\u0259kan\u0131nda m\u00fch\u00fcm rol oynamaqdad\u0131r.<\/p>\n<p>M\u0259h\u0259mm\u0259d \u018fbd\u00fcs Salam elmi nailiyy\u0259tl\u0259ri il\u0259 yana\u015f\u0131, elm\u0259 m\u00fcnasib\u0259ti v\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259k n\u0259sill\u0259r\u0259 verdiyi mesajlarla da yadda qal\u0131b. O hesab edirdi ki, elmin inki\u015faf\u0131 xalqlar aras\u0131nda k\u00f6rp\u00fc rolunu oynay\u0131r v\u0259 b\u0259\u015f\u0259riyy\u0259tin t\u0259r\u0259qqisinin \u0259sas \u015f\u0259rtl\u0259rind\u0259n biridir.<\/p>\n<p>1996-c\u0131 il noyabr\u0131n 21-d\u0259 B\u00f6y\u00fck Britaniyan\u0131n Oksford \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 v\u0259fat ed\u0259n alim arxas\u0131nda z\u0259ngin elmi irs qoyub. Bu g\u00fcn onun ad\u0131 m\u00fcasir fizikan\u0131n inki\u015faf\u0131nda m\u00fch\u00fcm rol oynam\u0131\u015f aliml\u0259r s\u0131ras\u0131nda \u00e7\u0259kilir v\u0259 d\u00fcnya elminin \u0259n n\u00fcfuzlu simalar\u0131ndan biri kimi h\u00f6rm\u0259tl\u0259 xat\u0131rlan\u0131r.<\/p>\n<p>M\u0259h\u0259mm\u0259d \u018fbd\u00fcs Salam\u0131n h\u0259yat yolu g\u00f6st\u0259rir ki, elm\u0259 olan ba\u011fl\u0131l\u0131q, \u0259zmkarl\u0131q v\u0259 biliy\u0259 sadiqlik insan\u0131 qlobal miqyasda tan\u0131nan \u015f\u0259xsiyy\u0259t\u0259 \u00e7evir\u0259 bil\u0259r. Onun irsi yeni n\u0259sil aliml\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn ilham m\u0259nb\u0259yi olaraq qal\u0131r.<\/p>\n<p>imza.info<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&nbsp; XX \u0259srin \u0259n g\u00f6rk\u0259mli n\u0259z\u0259ri fizikl\u0259rind\u0259n biri hesab olunan M\u0259h\u0259mm\u0259d \u018fbd\u00fcs Salam yaln\u0131z Pakistan\u0131n deyil, b\u00fct\u00fcn \u0130slam d\u00fcnyas\u0131n\u0131n elm tarixind\u0259 x\u00fcsusi yer tutur. O, fundamental fizika sah\u0259sind\u0259 \u0259ld\u0259 etdiyi m\u00fch\u00fcm nailiyy\u0259tl\u0259rl\u0259 d\u00fcnya elmin\u0259 b\u00f6y\u00fck t\u00f6hf\u0259l\u0259r vermi\u015f v\u0259 1979-cu ild\u0259 Nobel M\u00fckafat\u0131na layiq g\u00f6r\u00fcl\u0259n ilk pakistanl\u0131 alim kimi tarix\u0259 d\u00fc\u015fm\u00fc\u015fd\u00fcr. 1926-c\u0131 il yanvar\u0131n 29-da Britaniya [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[44,52,36,46,1],"tags":[],"class_list":["post-2167","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-dunya","category-edbiyyati","category-manset","category-mdniyyt","category-son-xbrlr"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/imza.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2167","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/imza.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/imza.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/imza.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/imza.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=2167"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/imza.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2167\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2171,"href":"https:\/\/imza.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2167\/revisions\/2171"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/imza.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2167"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/imza.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=2167"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/imza.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=2167"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}