{"id":2161,"date":"2026-06-12T15:46:43","date_gmt":"2026-06-12T11:46:43","guid":{"rendered":"https:\/\/imza.info\/?p=2161"},"modified":"2026-06-12T15:47:24","modified_gmt":"2026-06-12T11:47:24","slug":"turk-dunyasinin-medeni-gundemi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/imza.info\/?p=2161","title":{"rendered":"T\u00dcRK D\u00dcNYASININ M\u018fD\u018fN\u0130 G\u00dcND\u018fM\u0130"},"content":{"rendered":"<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-2165\" src=\"https:\/\/imza.info\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/fr2e3r.jpg\" alt=\"\" width=\"924\" height=\"630\" srcset=\"https:\/\/imza.info\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/fr2e3r.jpg 924w, https:\/\/imza.info\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/fr2e3r-768x524.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 924px) 100vw, 924px\" \/>Qloballa\u015fman\u0131n s\u00fcr\u0259tl\u0259ndiyi, r\u0259q\u0259msal texnologiyalar\u0131n s\u0259rh\u0259dl\u0259ri aradan qald\u0131rd\u0131\u011f\u0131 m\u00fcasir d\u00f6vrd\u0259 T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131n\u0131n m\u0259d\u0259ni \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131 yeni m\u0259rh\u0259l\u0259y\u0259 q\u0259d\u0259m qoyur. Az\u0259rbaycan, T\u00fcrkiy\u0259, Qazax\u0131stan, \u00d6zb\u0259kistan, Q\u0131r\u011f\u0131z\u0131stan, T\u00fcrkm\u0259nistan v\u0259 dig\u0259r t\u00fcrk xalqlar\u0131 aras\u0131nda ortaq tarixi, dil v\u0259 m\u0259d\u0259ni ba\u011flar\u0131n daha da g\u00fccl\u0259ndirilm\u0259si g\u00fcn\u00fcm\u00fcz\u00fcn \u0259sas prioritetl\u0259rind\u0259n biri kimi \u00e7\u0131x\u0131\u015f edir.<\/p>\n<p>T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131n\u0131n m\u0259d\u0259ni m\u00fcst\u0259vid\u0259 qar\u015f\u0131s\u0131nda duran \u0259n m\u00fch\u00fcm m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rd\u0259n biri ortaq dil m\u0259kan\u0131n\u0131n formala\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131d\u0131r. T\u00fcrk dill\u0259ri aras\u0131nda qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 anla\u015fman\u0131n art\u0131r\u0131lmas\u0131, ortaq terminologiyan\u0131n yarad\u0131lmas\u0131 v\u0259 elmi-m\u0259d\u0259ni \u0259laq\u0259l\u0259rin geni\u015fl\u0259ndirilm\u0259si bu istiqam\u0259td\u0259 apar\u0131lan f\u0259aliyy\u0259tl\u0259rin \u0259sas\u0131n\u0131 t\u0259\u015fkil edir. X\u00fcsusil\u0259 ortaq \u0259lifba t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcsl\u0259ri g\u0259l\u0259c\u0259k n\u0259sill\u0259r aras\u0131nda \u00fcnsiyy\u0259t imkanlar\u0131n\u0131 daha da geni\u015fl\u0259ndir\u0259 bil\u0259r.<\/p>\n<p>M\u0259d\u0259ni irsin qorunmas\u0131 da aktual m\u00f6vzulardan biridir. T\u00fcrk xalqlar\u0131n\u0131n minillikl\u0259r boyu formala\u015fd\u0131rd\u0131\u011f\u0131 folklor, dastanlar, musiqi \u0259n\u0259n\u0259l\u0259ri, memarl\u0131q n\u00fcmun\u0259l\u0259ri v\u0259 maddi-m\u0259n\u0259vi irs n\u00fcmun\u0259l\u0259ri qloballa\u015fma \u015f\u0259raitind\u0259 x\u00fcsusi diqq\u0259t t\u0259l\u0259b edir. Bu irsin g\u0259l\u0259c\u0259k n\u0259sill\u0259r\u0259 \u00f6t\u00fcr\u00fclm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn birg\u0259 layih\u0259l\u0259rin h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259si vacib hesab olunur.<\/p>\n<p>G\u0259ncl\u0259r aras\u0131nda milli-m\u0259d\u0259ni kimliyin qorunmas\u0131 da m\u00fch\u00fcm \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015flardan biridir. Sosial media v\u0259 qlobal populyar m\u0259d\u0259niyy\u0259tin t\u0259siri alt\u0131nda g\u0259ncl\u0259rin \u00f6z tarixi k\u00f6kl\u0259rin\u0259, dilin\u0259 v\u0259 milli d\u0259y\u0259rl\u0259rin\u0259 ba\u011fl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n g\u00fccl\u0259ndirilm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn yeni yana\u015fmalara ehtiyac yaran\u0131r. T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131 g\u0259ncl\u0259ri aras\u0131nda m\u00fcbadil\u0259 proqramlar\u0131, ortaq m\u0259d\u0259ni t\u0259dbirl\u0259r v\u0259 beyn\u0259lxalq forumlar bu bax\u0131mdan \u0259h\u0259miyy\u0259t da\u015f\u0131y\u0131r.<\/p>\n<p>Son ill\u0259rd\u0259 ortaq media v\u0259 kino m\u0259kan\u0131n\u0131n yarad\u0131lmas\u0131 istiqam\u0259tind\u0259 d\u0259 maraq art\u0131r. Birg\u0259 istehsal olunan filml\u0259r, seriallar, s\u0259n\u0259dli layih\u0259l\u0259r v\u0259 r\u0259q\u0259msal platformalar t\u00fcrk xalqlar\u0131n\u0131n tarixini v\u0259 m\u0259d\u0259niyy\u0259tini daha geni\u015f auditoriyalara \u00e7atd\u0131rmaq imkan\u0131na malikdir. Bu proses eyni zamanda T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131n\u0131n beyn\u0259lxalq m\u0259d\u0259ni n\u00fcfuzunun g\u00fccl\u0259nm\u0259sin\u0259 xidm\u0259t edir.<\/p>\n<p>T\u0259hsil v\u0259 elmi \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q sah\u0259sind\u0259 inteqrasiya da m\u0259d\u0259ni yax\u0131nla\u015fman\u0131n vacib komponentl\u0259rind\u0259ndir. Universitetl\u0259r aras\u0131nda \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q, ortaq ara\u015fd\u0131rma layih\u0259l\u0259ri v\u0259 t\u0259l\u0259b\u0259 m\u00fcbadil\u0259 proqramlar\u0131 g\u0259l\u0259c\u0259k n\u0259sill\u0259rin bir-birini daha yax\u015f\u0131 tan\u0131mas\u0131na v\u0259 ortaq d\u0259y\u0259rl\u0259r \u0259traf\u0131nda birl\u0259\u015fm\u0259sin\u0259 t\u00f6hf\u0259 verir.<\/p>\n<p>Yax\u0131n g\u0259l\u0259c\u0259kd\u0259 is\u0259 yeni \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015flar g\u00fcnd\u0259m\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259k. S\u00fcni intellekt v\u0259 r\u0259q\u0259msal texnologiyalar d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 t\u00fcrk dill\u0259rinin r\u0259q\u0259msal m\u00fchitd\u0259 inki\u015faf etdirilm\u0259si, ortaq elektron kitabxanalar\u0131n v\u0259 m\u0259d\u0259ni arxivl\u0259rin yarad\u0131lmas\u0131 strateji \u0259h\u0259miyy\u0259t da\u015f\u0131yacaq. Eyni zamanda m\u0259d\u0259ni diplomatiya vasit\u0259sil\u0259 T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131n\u0131n qlobal miqyasda tan\u0131d\u0131lmas\u0131 v\u0259 ortaq m\u0259d\u0259ni brendin formala\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 yeni prioritetl\u0259r s\u0131ras\u0131nda yer alacaq.<\/p>\n<p>B\u00fct\u00fcn bunlar g\u00f6st\u0259rir ki, T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131n\u0131n m\u0259d\u0259ni \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131 yaln\u0131z ke\u00e7mi\u015fin ortaq irsini qoruma\u011fa deyil, h\u0259m d\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259yin ortaq m\u0259d\u0259ni m\u0259kan\u0131n\u0131 qurma\u011fa y\u00f6n\u0259lmi\u015f uzunm\u00fcdd\u0259tli bir prosesdir. Bu istiqam\u0259td\u0259 at\u0131lacaq add\u0131mlar t\u00fcrk xalqlar\u0131 aras\u0131nda h\u0259mr\u0259yliyin g\u00fccl\u0259nm\u0259sin\u0259 v\u0259 ortaq m\u0259d\u0259ni kimliyin daha da m\u00f6hk\u0259ml\u0259nm\u0259sin\u0259 xidm\u0259t ed\u0259c\u0259k.<\/p>\n<p>imza.info<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-2162\" src=\"https:\/\/imza.info\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/sududfr.jpg\" alt=\"\" width=\"700\" height=\"420\" \/><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Qloballa\u015fman\u0131n s\u00fcr\u0259tl\u0259ndiyi, r\u0259q\u0259msal texnologiyalar\u0131n s\u0259rh\u0259dl\u0259ri aradan qald\u0131rd\u0131\u011f\u0131 m\u00fcasir d\u00f6vrd\u0259 T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131n\u0131n m\u0259d\u0259ni \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131 yeni m\u0259rh\u0259l\u0259y\u0259 q\u0259d\u0259m qoyur. Az\u0259rbaycan, T\u00fcrkiy\u0259, Qazax\u0131stan, \u00d6zb\u0259kistan, Q\u0131r\u011f\u0131z\u0131stan, T\u00fcrkm\u0259nistan v\u0259 dig\u0259r t\u00fcrk xalqlar\u0131 aras\u0131nda ortaq tarixi, dil v\u0259 m\u0259d\u0259ni ba\u011flar\u0131n daha da g\u00fccl\u0259ndirilm\u0259si g\u00fcn\u00fcm\u00fcz\u00fcn \u0259sas prioritetl\u0259rind\u0259n biri kimi \u00e7\u0131x\u0131\u015f edir. T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131n\u0131n m\u0259d\u0259ni m\u00fcst\u0259vid\u0259 qar\u015f\u0131s\u0131nda duran \u0259n m\u00fch\u00fcm m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rd\u0259n biri ortaq [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[44,36,46,1],"tags":[],"class_list":["post-2161","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-dunya","category-manset","category-mdniyyt","category-son-xbrlr"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/imza.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2161","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/imza.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/imza.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/imza.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/imza.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=2161"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/imza.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2161\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2166,"href":"https:\/\/imza.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2161\/revisions\/2166"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/imza.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2161"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/imza.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=2161"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/imza.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=2161"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}